ربيع بن أحمد الأخويني البخاري

110

هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )

جن آرزوى « 1 » طعام و كدشتن كيلوس از معده « 2 » بجكر « 2 » و كدشتن خون از جكر بركها يا از ركها « 3 » باندامها كحاجت آيذ بدفع اندامى و جذب اندامى ديگر « 4 » و هم‌جنين آرزوى طعام تمام نشوذ الا به دو قوّت يكى به قوت حاسّه و ديكر بقوّت جاذبه ، و حس از اعصاب بوذ و عصب را يافت قوّت حسى از دماغ بوذ و دفع و جذب نتواند كردن الا بحرارت قلب كى ينبوع و معدن حرارت غريزى قلب است و جگر و سبب زندكانى حيوان اين دو اندام بوذ اعنى دل و جكر و فضيلت انسانى بدماغ بوذ و كارهاى جكر تمام نشوذ الا ( f . 92 ) بدم زدن و دم زدن نبوذ الا بانبساط و انقباض سينه و اضلاع و كارهاى اضلاع تمام نشوذ الا بحركات عضلات و عضلات قوّت از اعصاب يابند و اعصاب از دماغ و ديكر كى « 5 » كار جكر تمام نشوذ كخون نقى « 6 » باندامها فرستد الا باعوان اعنى - يارىدهندكان جن معده و روذكانيها « 7 » و خريطه زهره و سبرز و گردها و مثانه اينك يكى فعل را بجندين كونه قوّت حاجت آمذه « 8 » و مجامعت كردن هم‌جنين يكى فعل بوذ و تمامى « 9 » ورا حاجت آيذ بقوّت دل و بقوّت دماغ و بقوّت جكر و بقوّت گردها و بقوّت خايكان و بقوّت انثاوين و به قوت قضيب و هم‌جنين افعال سياسى را حاجت آيذ هم به خيال و هم بفهم و هم بذكر تا يكى قصّه را تمام حكايت تواندكردن و جن تامل كنى « 10 » بدانى كهر « 10 » فعلى را بجند قوّت حاجت

--> ( 1 ) - ب ه : هضم ، خ ( 2 - 2 ) - ف : و حنك ( 3 ) - ب ه : بامعا يا از امعاء ( 4 ) - ب ه : و بشناختن . . . غذا و حاجتمندى . . . كى آن را . . . حس خوانند اكنون اين فعل كى او را عنور الغذا مىخوانند به قوت سه اندام حاجتمند . . . يكى بدفع معده ديكر بجذب جكر سه ديكر بحس و حس ازا . م : و شناختن كمى غذا و حاجتمندى به دو اكه ان را حس كويند اكنون اين فعل را كه او را عنور الغذا كويند به قوت سه عضو حاجتمند بود يكى بدفع معده و ديكر بجذب جكر و سديكر بحس و حس از اعصاب بود . ( 5 ) - ف : « كى » ندارد ( 6 ) - ب ه : باك ( 7 ) - ف : روذكانى ( 8 ) - ف : آمد ( 9 ) - ف : تمام ( 10 - 10 ) - ف : و بدانى كه هرچ